Kerajaan secara rasminya telah melancarkan AI Malaysia Berhad, sebuah entiti kecerdasan buatan (AI) kebangsaan baharu di bawah Kementerian Digital yang dipertanggungjawabkan untuk menyelia pembangunan dan pelaksanaan AI di negara ini.
Diumumkan oleh Perdana Menteri, Datuk Seri Anwar Ibrahim, organisasi ini merasmikan dan memperluaskan peranan yang sebelum ini digalas oleh Pejabat AI Kebangsaan (NAIO) yang ditubuhkan pada Disember 2024.
Menteri Digital, Gobind Singh Deo, sebelum ini telah memaklumkan bahawa entiti ini menandakan fasa peralihan NAIO daripada peringkat pengeraman di bawah MyDIGITAL Corporation kepada sebuah badan kebangsaan yang kekal.
AI Malaysia Berhad kini berfungsi sebagai badan pusat kerajaan yang menggalas tanggungjawab untuk menyelaras dasar AI, pelaksanaan, tadbir urus, dan kerjasama antarabangsa sejajar dengan cita-cita Aspirasi Negara AI 2030.
Pengganti NAIO dengan Mandat Lebih Luas
AI Malaysia Berhad secara efektif mengambil alih peranan NAIO sebagai agensi pusat kerajaan di bawah Kementerian Digital, dengan membawa mandat yang jauh lebih meluas. Selain pembangunan dasar, entiti ini turut bertanggungjawab untuk menyelaras pelaksanaan merentas kementerian dan agensi melalui pendekatan menyeluruh kerajaan (whole-of-government).
Tanggungjawab utama organisasi ini termasuk menterjemahkan dasar AI kebangsaan kepada bentuk pelaksanaan, memantau kemajuan inisiatif di bawah Pelan Tindakan AI Kebangsaan 2030, serta membangunkan kerangka tadbir urus, garis panduan etika, dan standard penerimagunaan AI.
AI Malaysia juga akan menyelaras kerjasama antarabangsa sambil mengambil alih peranan sebagai Institut Keselamatan AI negara demi memperkukuh kepercayaan digital masyarakat.
Pelan Tindakan AI Kebangsaan 2026–2030
Seiring dengan pelancaran entiti baharu tersebut, kerajaan turut memperkenalkan Pelan Tindakan AI Kebangsaan 2026–2030 yang bertindak sebagai pelan hala tuju pembangunan teknologi itu untuk tempoh lima tahun akan datang. Pelan ini dirangka bagi menyokong kehendak Aspirasi Negara AI 2030 di samping memastikannya selari dengan objektif Rancangan Malaysia Ke-13 (RMK13) dan kerangka dasar Malaysia MADANI.
Pelan tindakan ini menggariskan 28 inisiatif secara keseluruhan yang dibahagikan secara seimbang antara program khusus sektor dan inisiatif pengukuhan ekosistem AI. Fokus ekosistem ini memberi tumpuan kepada usaha melahirkan bakat yang berdaya saing di peringkat global, menggalakkan inovasi berpandukan pasaran, memperluas prasarana data dan pengkomputeran, memperkukuh tadbir urus bertanggungjawab, serta menyokong saluran pembiayaan dan pelaburan yang mampan.
Institut Keselamatan AI Malaysia
Bagi membina keupayaan teknikal yang lebih mampan, kerajaan turut mengumumkan pembentukan Institut Keselamatan AI Malaysia. Institut ini akan menggabungkan kepakaran daripada pelbagai agensi kerajaan, pemain industri, ahli akademik, dan institusi penyelidikan bagi menyokong penggunaan teknologi AI secara selamat dan beretika.
Tanggungjawab institusi ini merangkumi pelaksanaan penilaian keselamatan AI, pengujian teknologi, dan red teaming (kaedah ujian simulasi serangan untuk menilai keberkesanan sistem keselamatan siber). Tambahan lagi, institut ini berperanan memudahkan pembangunan tenaga kerja, perkongsian ilmu, serta pemindahan teknologi menerusi jalinan kerjasama tempatan dan antarabangsa. Kesemua usaha ini bermatlamat untuk mengukuhkan keyakinan awam dan meletakkan Malaysia sebagai hab serantau dalam aspek tadbir urus AI.
Rang Undang-Undang Tadbir Urus AI
Kementerian Digital turut menegaskan bahawa cadangan Rang Undang-Undang (RUU) Tadbir Urus AI ketika ini masih dalam proses penggubalan dan sedang melalui fasa perundingan awam. RUU ini dijangka mengguna pakai pendekatan berasaskan tahap risiko yang mampu memberikan kepastian dari sudut perundangan bagi pelaksanaan AI tanpa menyekat perkembangan inovasi secara berlebihan.
Kerajaan meletakkan sasaran agar penggubalan RUU ini dapat dimuktamadkan menjelang penghujung tahun ini. Menteri Digital, Gobind Singh Deo menyatakan gabungan sinergi penubuhan AI Malaysia Berhad, Pelan Tindakan AI Kebangsaan, Institut Keselamatan AI Malaysia, dan pengenalan undang-undang baharu ini merupakan satu kerangka kerja yang menyeluruh. Ia bagi memastikan evolusi pembangunan AI di negara ini terus dipacu berpaksikan asas kepercayaan, keselamatan, dan sistem tadbir urus yang utuh.
